หลักการจัดการเรียนการสอน และประเด็นที่ควรสอดแทรกในการจัดการเรียนการสอนทางสิ่งแวดล้อมศึกษา - สวนชูผล, ดร.อมรรักษ์ (วารสาร ศึกษาศาสตร์ มมร; Vol 5 No 2 (2017): วารสารศึกษาศาสตร์ มมร ปีที่ 5 ฉบับที่ 2 (กรกฎาคม-ธันวาคม 2560), 2017)
การดำรงชีวิตของมนุษย์จำเป็นต้องอาศัยปัจจัยที่มีอยู่ในสิ่งแวดล้อม ไม่ว่าจะเป็น อากาศ น้ำ ดิน ป่าไม้ แร่ธาตุ และสรรพสัตว์ เพื่อการก่อเกิดและดำรงอยู่ของชีวิต ซึ่งการเรียนรู้เกี่ยวกับกฎธรรมชาติ และความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งแวดล้อมกับสิ่งมีชีวิต ถือเป็นส่วนสำคัญในการปรับตัวของมนุษย์ให้สอดคล้องกับสิ่งแวดล้อมอย่างสมดุล สิ่งแวดล้อมศึกษาถือเป็นกระบวนการทางการเรียนรู้ที่มุ่งเน้นให้ผู้เรียนเกิดความตระหนัก ความรู้ความเข้าใจ ทักษะ เจตคติ ความสามารถในการประเมิน และการมีส่วนร่วมหรือลงมือปฏิบัติเกี่ยวกับการอนุรักษ์ การฟื้นฟู รวมถึงการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน ดังนั้น การจัดการเรียนการสอน ไม่ว่าจะเป็นการศึกษาในระบบ การศึกษานอกระบบ และการศึกษาตามอัธยาศัย จึงควรมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับหลักการ การจัดการเรียนการสอน และประเด็นที่ควรให้ความสำคัญในการจัดการเรียนการสอนทางสิ่งแวดล้อมศึกษา เพื่อนำไปสู่การประยุกต์เข้ากับการจัดการเรียนการสอนในรายวิชาที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมหรือสอดแทรกในรายวิชาอื่น อันเป็นการสร้างรากฐานที่สำคัญของการป้องกันและแก้ไขปัญหาทางด้านสิ่งแวดล้อม รวมถึงความสุขของมนุษยชาติในการดำรงชีวิตร่วมกับธรรมชาติอย่างยั่งยืนต่อไป ABSTRACT The human life is necessary to live with the resources from the environment. Which are air, water, soil, woods, minerals, and other creatures to the formation and existence of life. The learning about natural law and relations between life and environment is a key for coexistence to live in balance. Environmental education is a learning process that focus on the learners to have awareness, knowledge and understanding, skill, attitude, evaluation ability, participation and action regarding to conservation, restoration and utilization from natural resources and environment sustainability. Therefore, the instructional management which is formal education, non-formal education and Informal education should be consist of principle concept, instructional management and useful issues of the instructional management in environmental education leading to apply for the instructional management in the environmental subjects or others to make an essential foundation for prevention and solution from environment problems and also for well-balance living of human and nature sustainability.